Tầm Quan Trọng của Việc Huấn Luyện Các Động Tác Cơ Bản Cho Chó
Huấn luyện các động tác cơ bản ngay từ đầu là yếu tố thiết yếu để xây dựng cho chó tính kỷ luật, hạn chế các hành vi hoang dã và phát triển thể chất toàn diện với cơ bắp săn chắc, dáng vẻ cân đối, tính linh hoạt, dũng cảm và bền bỉ. Qua đó, không chỉ tạo nên nền tảng cho các bài tập nâng cao mà còn giúp củng cố mối quan hệ gắn bó giữa chủ và chó. Việc sử dụng xích “kỷ luật” ngay từ ban đầu sẽ giúp chó nhanh chóng học thuộc bài. Chó từ 6 tháng tuổi trở lên đã có thể bắt đầu tập luyện các động tác cơ bản, tuy nhiên, việc đánh đập hay cưỡng bức chó là điều tuyệt đối không được chấp nhận.
I. Huấn Luyện Động Tác Đi Theo
Mục tiêu:
Giúp chó thực hiện lệnh “theo” dựa trên khẩu lệnh và hiệu tay của huấn luyện viên, luôn đi sát bên cạnh hoặc bên trái của HLV, không vượt lên phía trước hay tụt lại phía sau. Điều này giúp chó rèn luyện sự kỷ luật, giữ đúng vị trí bảo vệ chủ và không đi xa ngoài tầm kiểm soát.

1. Phương pháp huấn luyện:
- Bước 1: HLV cầm dây cương, tiến về phía trước và hô “theo”. Nếu chó đi ngang cạnh, HLV khen ngợi bằng câu “giỏi”.
- Bước 2: Nếu chó chạy vượt lên, HLV nhẹ nhàng giật dây và hô “chậm”. Ngược lại, nếu chó tụt lại phía sau, HLV giật dây và hô “nhanh” kèm “theo”.
- Bước 3: Lặp lại nhiều lần cho đến khi chó quen thuộc với động tác. Sau đó, chuyển sang huấn luyện ở đường phố hoặc bãi rộng.
- Bước 4: Cho chó ra bãi tập làm quen không gian, huấn luyện theo từng lượt. Khi chó thực hiện đúng lệnh, dần dần mở dây cương (móc xích) và khen thưởng bằng thức ăn.
2. Uốn nắn sai sót:
- Nếu chó có dấu hiệu chạy vượt lên, tụt lại phía sau hoặc sợ hãi khi tiếp cận HLV, cần kiểm tra nguyên nhân (ví dụ: giật dây quá mạnh hay thói quen xấu hàng ngày). HLV cần khắc phục ngay bằng cách khen thưởng và vuốt ve để chó cảm thấy an tâm.
- Với những chó dễ hưng phấn, không nên tháo dây cương vội; hãy chờ đến khi chó duy trì được kỷ luật mới từ từ mở dây.
II. Huấn Luyện Động Tác Ngồi
Mục tiêu:
Dạy chó ngồi theo khẩu lệnh và hiệu tay của HLV, sao cho chó ngồi bên cạnh và phía trước HLV.
1. Phương pháp huấn luyện:
- Cách 1:
- Đặt chó đứng bên trái HLV, tay phải cầm vòng cổ, tay trái ấn nhẹ mông chó xuống và hô “ngồi”.
- Khi chó ngồi, khen thưởng bằng thức ăn và vuốt ve.
- Cách 2:
- Cho chó đứng phía trước, tay trái kéo cổ chó bằng dây cương, tay phải cầm miếng thịt để kích thích.
- Khi chó tự ngồi xuống để lấy thức ăn, HLV khen thưởng và lặp lại cho đến khi chó tự giác thực hiện lệnh “ngồi”.
- Cách 3:
- Trong giờ ăn, khi HLV giơ cao chậu cơm, chó có xu hướng phấn khích và tự ngồi xuống. Lúc đó, HLV hô “ngồi”, khen thưởng ngay khi chó thực hiện đúng lệnh.
- Cách 4:
- Sau giờ dạo chơi, HLV gọi chó lại bằng cách vỗ ngực, ấn mông và hô “ngồi”, giúp chó nhanh chóng thực hiện lệnh.
2. Uốn nắn sai sót:
- Nếu chó ngồi lệch, chân sau thò ra ngoài, HLV cần nhẹ nhàng điều chỉnh bằng cách dùng chân hoặc ngón tay để hướng chó về đúng tư thế.
- Trong trường hợp chó tỏ ra sợ hãi và ngồi cách xa hoặc quay mặt đi, HLV nên kịp thời dùng lời khen, vuốt ve và lệnh ôn hòa, tránh cưỡng ép hay đánh đập.
III. Huấn Luyện Động Tác Nằm
Mục tiêu:
Rèn luyện chó có tính phục tùng cao, biết lệnh “nằm” và có thể chuyển đổi giữa trạng thái nằm và ngồi theo yêu cầu.
1. Phương pháp huấn luyện:
- Cách 1:
- HLV quỳ xuống cho chó ngồi bên trái, tay trái nắm vòng cổ, tay phải cầm miếng thịt.
- Hạ tay xuống đất trước mặt chó đồng thời hô “nằm”. Khi chó nằm, ngay lập tức khen thưởng bằng thức ăn.
- Sau đó, nhẹ nhàng kéo chó lên và ra lệnh cho chó ngồi, lặp lại nhiều lần.
- Cách 2:
- Khi chó đã ngồi bên cạnh, HLV quỳ xuống, tay trái nắm vòng cổ và ấn khuỷu tay lên lưng chó, tay phải kéo từ từ hai chân trước xuống và hô “nằm”.
- Ngay khi chó nằm, khen thưởng cho chó.
- Cách 3:
- HLV đặt chó ngồi trước mặt, cúi xuống hoặc ngồi xổm, tay trái cầm dây cương, tay phải cầm miếng thịt.
- Khi chó vươn lên lấy thức ăn, HLV từ từ hạ cơ thể xuống kèm theo lệnh “nằm” và thưởng cho chó khi thực hiện đúng.
2. Uốn nắn sai sót:
- Ban đầu, chó có thể nằm xiêu vẹo, nằm tự do hoặc nằm ngửa giơ bốn chân. Trong trường hợp này, HLV cần yêu cầu chó nằm lại mà không la mắng, hoặc sử dụng bờ tường để giới hạn không gian giúp chó hình thành tư thế nằm chuẩn.
- Nếu chó nằm sát đất mà không ngẩng đầu, HLV có thể sử dụng lệnh “chú ý” để chó nâng đầu nhìn về phía trước. Nếu chó mệt, hãy cho chó nghỉ ngơi rồi tiếp tục tập luyện.
IV. Huấn Luyện Gọi Chó Lại
Mục tiêu:
Giúp chó phản ứng nhanh chóng với lệnh “lại” hoặc hiệu tay, chạy về ngay phía HLV.
1. Phương pháp huấn luyện:
- Cách 1:
- Trong quá trình cho chó dạo chơi hay ăn, HLV liên tục sử dụng lệnh “lại” kèm hiệu tay. Khi chó chạy về, ngay lập tức khen thưởng bằng thức ăn hoặc vuốt ve.
- Cách 2:
- Đưa chó ra bãi tập, cho chó ngồi yên, sau đó HLV đi ra khoảng 10 mét, đứng lại và nhìn về phía chó. Sau vài giây, HLV hô và làm hiệu tay gọi chó về.
- Khi chó chạy về nhanh chóng, HLV khen và yêu cầu chó ngồi, lặp lại quá trình cho đến khi chó thành thạo lệnh.
- Cách 3:
- Nếu chó phản ứng chậm, HLV có thể tận dụng giờ ăn. Khi chó đói, HLV cầm chậu cơm nhưng không cho ăn ngay, yêu cầu chó ngồi yên. Sau đó, HLV đặt chậu cách chó khoảng 30-40 mét, gọi chó về. Khi chó chạy về, thưởng cho nó ăn ngay chậu cơm.
- Nếu có chó chỉ theo HLV mà không chịu ngồi yên, nhờ người khác cầm dây giúp giữ ổn định cho đến khi chó thực hiện lệnh.
2. Uốn nắn sai sót:
- Nếu chó chạy chậm, bị xao nhãng hay đi lạc, HLV cần đảm bảo khoảng cách không quá dài và luôn sử dụng mồi thưởng hấp dẫn để kích thích chó.
- HLV cần giữ thái độ thân thiện và vui vẻ khi gọi chó, tránh sử dụng hình thức phạt vì có thể khiến chó sợ hãi và từ chối lệnh.
V. Huấn Luyện Lệnh Sủa
1. Phương pháp huấn luyện:
- Cách 1:
- Trong những trường hợp chó nhốt trong chuồng mong được ra ngoài, khi chủ đến gần, chó thường rống rỉt phấn khích. HLV tận dụng khoảnh khắc đó để hô và làm hiệu “sủa”. Ví dụ, vào buổi sáng, HLV đứng ngoài cửa chuồng gọi tên, khi chó sủa liên tục thì khen thưởng và cho ăn, từ đó chó nhanh chóng ghi nhớ lệnh.
- Cách 2:
- Đối với những chó ham ăn, HLV cầm thức ăn hấp dẫn để kích thích chó, sau đó hô “sủa”. Khi chó sủa, thưởng cho nó một ít thịt và lặp lại đến khi chó thu nhận được phản xạ sủa theo lệnh.
- Cách 3:
- HLV có thể buộc chó vào gốc cây và nhờ người lạ cầm roi trêu, tạo áp lực khiến chó ghét người lạ và sủa, từ đó dùng lệnh “sủa” để huấn luyện.
- Cách 4:
- Đối với chó nuôi trong nhà, khi đến giờ ăn và thức ăn kích thích chó, HLV hô “sủa”. Nếu chó sủa, thưởng cho nó và tiếp tục huấn luyện theo phương pháp này, đặc biệt hữu ích khi huấn luyện chó bảo vệ chủ.
2. Uốn nắn sai sót:
- Để tránh trường hợp chó sủa bậy khi không có lệnh, nhất là khi chủ ngủ hoặc trong lúc làm nhiệm vụ an ninh, cần phải ngăn chặn ngay và áp dụng hình thức phạt nghiêm khắc nếu cần.
- Khi huấn luyện đối với những chó có tính hung dữ, hạn chế sử dụng người lạ để tránh kích động quá mức, từ đó tránh những hành vi nguy hiểm không mong muốn.
Trên đây là các phương pháp và cách uốn nắn sai sót trong quá trình huấn luyện các động tác cơ bản cho chó. Việc kiên trì, ôn hòa và nhất quán trong từng bài tập sẽ giúp chó nhanh chóng thu nhận và phát triển một cách toàn diện.





